Meer
Publicatiedatum: 27-05-2019

Inhoud

Programma onderdelen

Weerstandsvermogen

Inleiding

In deze paragraaf wordt nader ingegaan op de weerstandscapaciteit afgezet tegen de risico’s die de gemeente loopt in zowel de exploitatie- als investeringssfeer. 
De gemeenteraad heeft 18 juni 2015 het kader voor deze paragraaf vastgesteld en heeft instructies gegeven voor de wijze waarop met risico’s en risicomanagement moet worden omgegaan.

Weerstandsvermogen

Weerstandsvermogen

Kengetallen gemeente Waalwijk
Op grond van onderstaande kengetallen en rekening houdende met het weerstandsvermogen op grond van de risicomatrix kan geconcludeerd worden dat de gemeente Waalwijk over een gezonde financiële positie beschikt. Weliswaar beschikt de gemeente over een relatief hoge schuldpositie maar deze is door het hoge investeringsniveau in de afgelopen jaren goed te verklaren. De risico’s in de grondexploitatie zijn door afboekingen in de afgelopen jaren beheersbaar geworden en door een stijgende verkoop van gronden neemt de boekwaarde in de grondexploitatie af. Tenslotte is sprake van een lage lastendruk voor onze burgers ten opzichte van het landelijk gemiddelde.

 

Tabel 1 - Netto schuldquote

  Bij rekening ultimo jaar Begroting 2018 Rekening 2017 Rekening 2018

A

Vaste schulden (cf. art.46 BBV) € 158.231.675  € 164.231.676 € 160.954.457

B

Netto vlottende schuld (cf.  art. 48 BBV) € 52.899.845 € 16.757.936 € 8.382.089

C

Overlopende passiva (cf. art. 49 BBV) € 0 € 12.595.179 € 13.492.552

D

Financiële activa (cf. art. 36 lid d, e en f) € 29.417.899 € 9.623.678 € 9.437.045

E

Uitzetting < 1 jaar (cf. art. 39 BBV) €0 € 8.268.738 € 8.698.280

F

Liquide middelen (cf. art. 40 BBV) €0 € 133.238 € 93.500

G

Overlopende activa (cf. art. 40a BBV) €0 € 2.676.889 € 2.960.962

H

Totale baten cf. art. 17 lid c BBV) €  € 118.242.575 € 138.918.374 162.242.941
  Netto schuldquote ((A+B+C+D+E+F+G) / H ) x 100% 203,44% 150,42% 122,10%

Voor een toelichting op de cijfers wordt verwezen naar de tabel Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen.


Tabel 2 - Netto schuldquote gecorrigeerd voor alle verstrekte leningen

  Bij rekening  ultimo jaar Begroting 2018 Rekening 2017 Rekening 2018
A Vaste schulden (cf. art.46 BBV) € 133.402.053 € 139.290.694 € 137.499.012
B Netto vlottende schuld (cf.  art. 48 BBV) € 52.899.845 € 16.757.936 € 8.382.089
C Overlopende passiva (cf. art. 49 BBV) €0 € 12.594.368 € 13.492.552
D Financiële activa (cf. art. 36 lid d, e en f) € 4.923.971 € 5.167.265 € 4.991.910
E Uitzetting < 1 jaar (cf. art. 39 BBV) €0 € 8.268.738 € 8.698.280
F Liquide middelen (cf. art. 40 BBV) €0 € 132.140 € 93.500
G Overlopende activa (cf. art. 40a BBV) €0 €€ 2.677.176 € 2.960.962
H Totale baten cf. art. 17 lid c BBV)  € 118.242.575 € 138.918.374 € 162.242.941
  Netto schuldquote ((A+B+C+D+E+F+G) / H ) x 100% 161,72% 129.26% 104,90%


Tabel 3 - Solvabiliteitsratio

  Bij rekening ultimo jaar Begroting 2018 Rekening 2017 Rekening 2018
A Eigen vermogen (cf. art. 42 BBV) €  74.440.717 € 87.318.192 € 84.726.139
B Balanstotaal € 293.057.000 € 286.410.479 € 278.571.769
  Solvabiliteit (A/B) x 100% 25,41% 30.49% 30.41%

Uit de berekeningswijze blijkt dat het solvabiliteitspercentage 30,41% is. Dit betekent dat van het totale vermogen 30,41% uit eigen vermogen bestaat, ca 70% is dus met vreemd  vermogen afgedekt. Bij een uitkomst van 100% zou de gemeente geen schulden hebben.

Tabel 4 - Kengetal grondexploitatie

  Bij rekening ultimo jaar Begroting 2018 Rekening 2017 Rekening 2018
A Niet in exploitatie genomen bouwgronden (cf. art. 38 lid a. punt 1 BBV) € 27.912.512 €0
B Bouwgronden in exploitatie (cf. art. 38 lid b BBV) € 26.326.646 € 28.608.289 € 31.319.257
C Totale baten cf. art. 17 lid c BBV (dus excl. mutaties reserves) € 118.424.575 € 138.918.374 € 162.242.941
  Grondexploitatie (A+B) / C x 100% 45,8% 20.59% 19.30

 

Tabel 5 - Structurele exploitatieruimte

  Bij rekening ultimo jaar Begroting 2018 Rekening 2017 Rekening 2018
A Totale structurele lasten € 122.016.034 € 144.828.266 €167.810.946
B Totale structurele baten € 122.266.892 € 143.433.266 €171.681.875
C Totale structurele toevoegingen aan de reserves € 291.648 € 288.935 € 291.648
D Totale structurele onttrekkingen aan de reserves € 1.684.545 € 1.253.219 € 3.170.633
E Totale baten € 123.085.892 € 159.737.283 € 184.194.875
  Structurele exploitatieruimte (B-A) + (D-C) / (E) x 100% 1,34% -0,030% 3.66%


Tabel 6 - Belastingcapaciteit: woonlasten meerpersoonshuishouden

  Bij rekening ultimo jaar Begroting 2018 Rekening 2017 Rekening 2018
A OZB-lasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde € 258 € 282 € 276
B Rioolheffing voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde € 143 €141 € 143
C Afvalstoffenheffing voor een gezin € 231 €229 € 198
D Eventuele heffingskorting  € 
E Totale woonlasten voor gezin bij gemiddelde WOZ-waarde (A+B+C+D) € 632 €652 € 662
F Woonlasten landelijke gemiddelde voor gezin in t-1 (bron: COELO) € 721 €  723 € 721
  Woonlasten t.o.v. landelijke gemiddelde jaar er voor (E/F) x 100% 88% 90% 91,82%

Weerstandsvermogen
Het weerstandsvermogen van een gemeente kan worden omschreven als de mate waarin een gemeente in staat is financiële tegenvallers (risico’s) op te vangen teneinde haar taken te kunnen voortzetten. Het weerstandsvermogen geeft de mate van robuustheid van de financiële huishouding weer. Dit is van belang als zich een financiële tegenvaller voordoet. Door aandacht te hebben voor het weerstandsvermogen kan worden voorkomen dat elke financiële tegenvaller dwingt tot bezuinigen. Voor het beoordelen van de robuustheid van de begroting is inzicht nodig in de omvang en in de achtergronden van de risico’s en de aanwezige weerstandscapaciteit.

Weerstandscapaciteit
De weerstandscapaciteit bestaat uit de middelen en mogelijkheden waarover de gemeente beschikt om niet begrote kosten die onverwachts en substantieel zijn te kunnen dekken. Het gaat om die elementen waarmee tegenvallers eventueel bekostigd kunnen worden zoals de algemene reserve, maar ook de onbenutte belastingcapaciteit en de stille reserves. Onderscheid kan worden gemaakt in incidentele (ten behoeve van opvang eenmalige tegenvallers) en structurele (ten behoeve van structurele tegenvallers) weerstandscapaciteit.

Op grond van de nu bekende gegevens kan het volgende overzicht worden gegeven:

bedragen per  januari 2019 (x € 1)

Weerstandscapaciteit Incidenteel Structureel
     
Reservecapaciteit    
Algemene reserve € 12.346.514  
Vorming Beleidsreserve 2019 € -6.500.000  
Storting 2018  vanuit grondexploitatie boven norm van € 5 miljoen       € 5.509.817  
Totaal AR € 11.356.331  
AR grondexploitatie € 5.000.000  
Stille reserves € 3.550.000  
Totaal reserve capaciteit € 19.906.544  
     
Onbenutte belastingcapaciteit    
Onroerende zaakbelastingen (100% verhoging)   € 11.540.488
     
Onvoorzien   € 100.000
Totaal weerstandscapaciteit € 19.906.544 € 11.640.488


Per  januari 2019 bedraagt de totale weerstandscapaciteit  €  31,5 mln (= € 19.906.544 mln  + € 11.640.488 mln) 

De norm voor de onbenutte belastingcapaciteit is gebaseerd op de norm die het Rijk stelt voor gemeenten die in aanmerking willen komen voor een bijdrage op grond van artikel 12 Financiële Verhoudingswet. 

De bepaling van de ratio is gebaseerd op een theoretisch model waarbij er vanuit wordt gegaan dat alle risico’s gelijktijdig manifest worden en dat is niet zo. De 100% OZB verhoging past overigens in dit zelfde theoretische kader.

De Algemene Reserve en de Algemene Reserve Grondexploitatie dienen feitelijk een geblokkeerd gedeelte te bevatten om het totaal van de risico’s in de categorie “waarschijnlijk 1 maal per 5 jaar” te kunnen opvangen, thans € 11  miljoen. Indien een risico manifest wordt en er moet worden afgerekend dan moet de Algemene Reserve of Algemene Reserve Grondexploitatie onmiddellijk worden aangewend en daarmee kan de ratio onder druk komen te staan, immers de OZB verhoging en het beschikbaar komen van de hogere opbrengst zal altijd enige tijd duren.  Hierbij moet wel worden aangetekend dat het uitzonderlijk zou zijn als alle risico's in categorie  A op hetzelfde moment manifest worden.

Naast de reeds op de balans staande reserves kennen we stille reserves. Deze maken ook deel uit van het weerstandsvermogen maar zijn niet altijd duidelijk kwantificeerbaar. Te denken valt bijvoorbeeld aan de marktwaarde van het effectenbezit en deelnemingen. De stille reserves bedragen thans ca. € 3,5  miljoen, met name de verkoop van panden/gronden en de toe- of afname van WOZ-waarde beïnvloedt de omvang van de stille reserves. Verkoop van een pand/grond leidt tot een lagere stille reserve echter de opbrengst wordt toegevoegd aan de AR en daarmee wijzigt de reserve positie feitelijk niet. 

Bovenstaande berekening van de weerstandscapaciteit is uiteraard een momentopname. De genoemde bedragen kunnen van jaar tot jaar fluctueren. Voor de afdekking van risico’s heeft de gemeenteraad normen vastgelegd voor de noodzakelijke omvang van de algemene reserve.

De bekende risico’s die betrekking hebben op de bouwgrondexploitatie zijn ook meegenomen bij de weerstandscapaciteit. De Algemene reserve grondexploitatie van € 5 miljoen  maakt onderdeel uit van de weerstandscapaciteit. Tevens vindt jaarlijks door middel van de nota grondexploitatie herijking plaats van de bouwgrondexploitatie en worden verliezen genomen en voorzieningen getroffen indien redelijkerwijs mag worden aangenomen dat t.z.t. een verlies manifest zal worden.

Risico’s
In het BBV wordt een toelichting gegeven op de risico’s die relevant zijn voor het weerstandsvermogen.

De risico’s relevant voor het weerstandsvermogen zijn die risico’s die niet anderszins zijn ondervangen. Reguliere risico’s – risico’s die zich regelmatig voordoen en die veelal vrij goed meetbaar zijn – maken geen deel uit van de risico’s in de paragraaf weerstandsvermogen. Hiervoor kunnen immers verzekeringen worden afgesloten of voorzieningen worden gevormd. Voorbeelden van risico’s die wel tot de paragraaf weerstandsvermogen horen zijn ondernemersrisico’s (of bedrijfsrisico’s) en hangen vooral samen met grondexploitatie, gebiedsuitbreiding, publiek – private samenwerking (PPS), sociale structuur (bij neergaande conjunctuur) en open einderegelingen.

Risicomatrix rekening 2018
Bij zowel begroting als bij de jaarrekening wordt een risicomatrix opgesteld. De risicomatrix is een instrument dat systematisch inzicht geeft in de categorisering van aanwezige risico’s.

Teneinde het risicomanagement te borgen wordt sinds 2013 bij het opstellen van het interne controleplan per te controleren proces een risicoanalyse gemaakt en deze analyse wordt gehanteerd bij de uitvoering van de interne controle.

Zoveel als mogelijk zijn de risico’s in beeld gebracht en is inzichtelijk gemaakt in welke mate deze risico’s beheerst worden. Nadere acties blijven nodig om tot verdere risicobeheersing te komen. Aan de hand van de Begroting en –rekening zijn per Beleidsveld de meest essentiële risicoterreinen aangegeven en geplaatst in de risicomatrix. Onderstaand is een opsomming opgenomen van de geïdentificeerde risico’s welke van belang zijn voor het weerstandsvermogen. Onderstaande risico's borduren voort op hetgeen in de begroting 2019 aan de raad is gemeld en daarmee is sprake van een actueel inzicht.

Toename/wijziging risico’s
T.o.v. begroting 2019.

De risicokaart m.b.t. compensatiegronden, was kaart 16 in de programmabegroting 2019, is vervallen. Dit risico is toegevoegd aan kaart 34  Materiële vaste activa en is voor € 1,0 miljoen opgenomen eenmaal per 5 jaar. 
Deze wijziging leidt niet tot een toe- of afname van de risico’s omdat het risico is verplaatst naar een andere kaart en daarmee is de benodigde weerstandscapaciteit niet gewijzigd.

Afname/wijziging risico’s
T.o.v. begroting 2019. Geen.

 

Beoordeling beschikbare weerstandsvermogen
Met onderstaande ratio kan een norm gesteld worden voor een aanvaardbare relatie tussen de beschikbare weerstandscapaciteit en de risico’s.

                         Beschikbare weerstandscapaciteit

Ratio =           ---- -------------------------------------

                          Benodigde weerstandscapaciteit

Een ratio voor het weerstandsvermogen van 1.0 tot 1.4 wordt voldoende geacht. Een ratio van 0.8 tot 1.0 wordt als matig bestempeld, terwijl een ratio boven 1.4 aangemerkt wordt als ruim voldoende.

Het benodigde weerstandsvermogen kan als volgt berekend worden:

Risicoklasse

Kans op schade

Aantal Geïnventariseerde schades

Maximale omvang max. totale schade

Percentage meegenomen

waarschijnlijk

1 X per  5 jaar

10 € 13,8 miljoen 80% € 11,0 miljoen

mogelijk

1 X per 10 jaar

19 € 9,0 miljoen 60% € 5,4 miljoen

onwaarschijnlijk

1 X per 15 jaar

15 € 6,0 miljoen 40% € 2,4 miljoen

onbekend

1 X per 10 jaar

13 € 5,3 miljoen 20% € 1,1 miljoen

 

 

  € 34,1 miljoen € 19,9 miljoen

 

                                €   31.547.032

Ratio                         ---------------         = 1,59

                                €  19.900.000

Voor de gemeente Waalwijk bedraagt de ratio voor het weerstandsvermogen derhalve  1,59 en is daarmee te kwalificeren als voldoende.

Met betrekking tot de ratio van 1,59 moet wel de kanttekening worden geplaatst dat rekening is gehouden met 100% verhoging van de OZB (€ 11.540.488,=), wordt die buiten beschouwing gelaten dan zakt de ratio naar 1,00 en is dan nog voldoende. Ook hier moet worden aangetekend dat niet alle risico's op hetzelfde moment manifest zullen worden.

Risicokaarten

Drugsafval

 TLTH 1 Drugsafval
Informatie

1.De gemeente wordt regelmatig geconfronteerd met dumping van drugsafval (afval van de productie van synthetische drugs). Ze zijn niet alleen schadelijk voor het milieu en de gezondheid van mens en dier, de opruimkosten zijn ook nog eens erg hoog. De daders worden zelden gepakt, waardoor de schade van het opruimen - zo’n 25.000 euro per dumping - vaak voor rekening van gemeenten, natuurorganisaties of andere grondeigenaren komt. Indien vaten/jerrycans openbreken en in de bodem komen dan lopen  de kosten als gevolg van sanering nog verder op.

Beheersmaatregelen Bij het ontdekken van een dumping snel ingrijpen ter voorkoming van schade aan mens en dier en milieuschade.

Bedrag in miljoen 1. € < 0,1
 
 
Kans van optreden Waarschijnlijk
Status Ongewijzigd

Schade door verkeerde- of niet-handhaving

 TLTH 2

Schade veroorzaakt door verkeerde handhaving of door niet-handhaving

Informatie

1.Fouten, die gemaakt worden bij vergunningverlening of handhaving en die  schadeclaims en/of schades tot gevolg hebben worden afgedekt met een WA verzekering waarbij het eigen risico € 2.500 bedraagt. Overigens dient hierbij nadrukkelijk te worden aangegeven, dat de opdrachtgever verantwoordelijk blijft voor de uitgevoerde constructies en bouwplannen. In deze gevallen is dus de gemeente geen risicodrager.

Beheersmaatregelen De meest risicovolle bedrijven worden frequent op deze risico’s gecontroleerd.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. €  < 0,1
Status Ongewijzigd 

Communicatie

CSTR 3 Communicatie

Informatie

  1. Misbruik huisstijl: Organisatie doet zich voor als zijnde de gemeente.
  2. Verkeerde tekst in gemeentelijke uitgaven (gemeentegids, gemeentepagina, folders, internet): lezers stellen gemeente aansprakelijk / imagoschade bestuurders.
Beheersmaatregelen Huisstijl is gedeponeerd bij het Benelux Merken Bureau. Fouten worden afgedaan met een rectificatie of het middel wordt voorzien van tekst dat het met uiterste zorg is gemaakt maar dat er fouten in kunnen staan waar de gemeente niet voor aansprakelijk kan worden gesteld. Op internet is een disclaimer opgenomen. Het bovenstaande maakt dat het risico dat de gemeente loopt zo goed als nihil is. Door Bureau Communicatie worden de social media gevolgd m.b.t. berichtgeving over de gemeente Waalwijk (webcare).
Kans van optreden Vrijwel nihil
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen  2. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Rampenbestrijding en financiële aansprakelijkheid

TLTH 4

Rampenbestrijding en financiële aansprakelijkheid.

Informatie

1.Omvang risico is afhankelijk van de ramp. Optreden van een calamiteit vergelijkbaar met  de brand van Chemie-Pack op bedrijventerrein Moerdijk in januari 2011 met forse milieuschade als gevolg. De rechter zal de mate van aansprakelijkheid beoordelen tenzij we zelf schuld bekennen.

Beheersmaatregelen Het betreft hier de zogenaamde BRZO bedrijven, voor Waalwijk een 14 tal bedrijven welke door de Omgevingsdienst worden gecontroleerd. Voorziening actuele rampenplannen en een adequate rampenorganisatie zowel kwantitatief als kwalitatief.
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen 1.€ < 2,5
Status Ongewijzigd 

Evenementenbeleid en kermissen

TLTH 5

Evenementenbeleid en kermissen.

Informatie

1.De elektrische of mechanische attracties die een grote snelheid en/of hoogte kunnen bereiken kunnen een veiligheidsrisico vormen. Een ander risico vormt de diversiteit van deze attracties, het gaat om uiteenlopende attracties met mogelijk allemaal verschillende veiligheidsinstructies. Van toepassing is het Besluit "veiligheid van attracties- en speeltoestellen". Volgens de Arbowetgeving moeten de attracties een periodieke inspectie krijgen, de kermisexploitanten zijn verplicht om een logboek bij zich te hebben waarin staat aangegeven wanneer deze inspecties zijn uitgevoerd. Een mogelijke aansprakelijkheid voor de gemeente valt niet uit te sluiten. Volgens de brancheorganisatie zijn alle kermisexploitanten verzekerd en worden alle attracties periodiek op veiligheid gekeurd. De controle van het logboek waaruit zulks blijkt ligt bij de gemeente. Wanneer die controle, om wat voor reden dan ook niet of onvoldoende plaatsvindt, kan er mogelijk toe leiden dat de gemeente mede aansprakelijk is bij een ongeval. Daarbuiten is het begrip evenementen rekbaar. Tijdens de kermis kan het goed geregeld zijn doch is dit niet altijd het geval bij andere evenementen.  Bovendien; als een aanvraag voor een evenement niet of niet volledig is ingediend en daardoor risico’s niet worden gezien, kan schade als gevolg van een evenement niet worden uitgesloten. Ook wanneer een evenement 'klein' lijkt te zijn en naar verwachting ook 'klein' zal blijven, kan een onverwacht grote toestroom van bezoekers en daarmee mogelijk gepaard gaande risico's niet worden uitgesloten. In dergelijke gevallen is (mede)aansprakelijkheid niet uit te sluiten.

Beheersmaatregelen

Regelgeving afwachten. Tijdens de kermissen in Waalwijk dient er op worden toegezien dat de exploitanten in het bezit zijn van een logboek wat up to date is. Exploitanten worden privaat getoetst door een volgens het Warenwetbesluit Attractie en speeltoestellen aangewezen keuringsinstelling. De nVWA is verantwoordelijk voor toezicht op de kermissen. Zij controleren afgegeven certificaten. Vanuit vergunningverlening wordt gevraagd dergelijke certificaten te overhandigen.

Grote en risicovolle evenementen worden getoetst in het evenementenoverleg waaraan ook politie en de brandweer deelnemen. Bij alle grote evenementen en bij evenementen waarvan het vermoeden bestaat dat er risicovolle activiteiten (kunnen) plaatsvinden  wordt voorafgaand aan vergunningverlening aan de exploitant een veiligheidsplan gevraagd en wordt de exploitant op het voldoende (verzekeringstechnisch) afdekken van risico's gewezen. Vervolgens worden deze evenementen door toezichthouders gecontroleerd op veiligheidsaspecten.

Indien veiligheidsrisico’s niet of niet voldoende aantoonbaar kunnen worden afgedekt dan wordt geen vergunning verstrekt. Maar als een aanvraag niet of niet volledig is ingediend en daardoor risico’s niet worden gezien, kan schade als gevolg van een evenement niet worden uitgesloten. In dergelijke gevallen is (mede)aansprakelijkheid niet uit te sluiten.

Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € < 0,5
  Status Ongewijzigd

Realisering Oostelijke Insteekhaven

TREW 6 Realisering Oostelijke Insteekhaven

Informatie

1. De noodzaak voor een goed bereikbare containerterminal, die bediend kan worden met de grootste binnenvaartschepen, blijft echter onverminderd hoog. Door de ontwikkeling van bedrijventerrein Haven 8, voor grootschalige logistieke bedrijvigheid zal de behoefte alleen maar verder toenemen.  Schaalvergroting en kostenreductie in de logisitiek gaan hand in hand met duurzamer vervoer over water.  Na de eerdere integrale aanbesteding waarop geen biedingen door de markt zijn uitgebracht wordt de aanbesteding nu zelf door de gemeente uitgevoerd: gronduitgifte, MER-bestemmingsplan, aanleg van de insteekhaven, bouwrijp maken gronden, aanvraag vergunningen en verplaatsen van de jachthaven zijn de belangrijkste onderdelen van het project. 
De gronden zijn inmiddels belegd door intentieovereenkomsten met 2 partijen (waaronder de parkmanagementorganisatie), de MER rapportage is voorgelegd aan de Cie. m.e.r. en het ontwerpbestemmingsplan is ter inzage gelegd. Nadere onderzoeken en beantwoording van de zienswijzen vinden momenteel plaats. De selectieleidraad voor een voorselectie van aannemers voor de aanleg van de haven wordt eind augustus op Tenderned gepubliceerd. De aanbestedingsleidraad waarmee uiteindelijk de aannemer wordt geselecteerd is eind van het jaar gereed, waarna de bieding in de vorm van een gunningsbesluit in oktober 2019 aan de raad wordt voorgelegd.  Wij verwachten dan ook het vergunningentraject afgerond te hebben.                                                                                                                                                            
De Waalwijkse Watersportverenigingen hebben nog geen sluitende business case kunnen presenteren waardoor de verplaatsing van de jachthaven nog niet ingezet kan worden. Het contract met de watersporters is wel opgezegd.

Beheersmaatregelen Bij dergelijke projecten worden go/no go momenten ingebouwd, zodat tijdig een project kan worden beëindigd of kan worden bijgestuurd. Daarnaast wordt gewerkt met een sluitende business case en is de financiering/dekking van het project dusdanig ingericht dat de risico's tot een minimum zijn beperkt en voor een deel gedekt in de business case als risicoreservering.
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd

Achterstanden archivering

TIBF 7

Achterstanden archivering

Informatie

1. Achterstanden in zowel dynamisch als semi-statisch analoog en digitaal archief. Hierdoor vormt de betrouwbaarheid van informatieverstrekking aan de burgers, organisaties en voor de (ondersteuning van de) bedrijfsvoering een risico. Kans op precedentwerking en financiële en juridische gevolgen zijn onvoorspelbaar. Zo ontstaat er een grotere kans op claims in het kader van de Wet dwangsom en beroep en imago schade voor de gemeente(rapportages van accountant, interne controle, archiefinspectie of rekenkamer).

Beheersmaatregelen DT  heeft 12 januari 2015 Plan van aanpak vastgesteld m.b.t. wegwerken en voorkomen van achterstanden in archivering. Besloten is een last t.l.v. de knelpuntenpot voor de komende zes jaar van € 66.667,= per jaar voor de uitvoering van het Plan van aanpak op te nemen. Zorgdragen dat het management (de teamleiders) gaan sturen op digitaal en zaaksgewijs werken volgens geldende afspraken. Afspraak: er worden geen achterstanden meer opgebouwd. Deze opschoonactie is een nulmoment. Komende achterstanden zijn de verantwoordelijkheid van de afdelingen/teams, inclusief de financiële consequenties. Aan de hand van een, in tijd en financiën, gedetailleerde planning  is er begonnen met  de uitvoering van Het Plan van aanpak achterstanden. In deze planning hebben de meest risicovolle achterstanden de hoogste prioriteit gekregen. De uitvoering van de werkzaamheden verloopt volgens de huidige planning.

Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Exploitatie sportaccomodaties

TSPO 8 Exploitatie sportaccommodaties

Informatie

  1. Continuïteit van de sportaccommodaties.
  2. Aansprakelijkheid jegens derden.
  3. Publieke rechten op juiste wijze afgekondigd.
Beheersmaatregelen Sportbedrijf werkt conform de arbo en maakt periodiek een Risicoinventarisatie. Zwembaden voldoen aan de eisen WHVBZ. Keuringsdienst van Waren voert controles uit. Rechten en plichten zijn geregeld en worden in de voorzieningen aan het publiek kenbaar gemaakt.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen  2. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen  3. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Te ondiepe havens, plaatsen nooddeuren sluis

TORV 9 Te ondiepe havens/Sluis haven Waalwijk

Informatie

  1. Te ondiepe havens Door erosie van de dijklichamen en ophoping van slib in de verschillende havens loopt de gemeente als vaarwegbeheerder het risico dat zij aansprakelijk wordt gesteld voor schade aan schepen en/of schroeven. Tevens worden bedrijven hierdoor onbereikbaar. In de Kerkvaartse haven is de bodembescherming bij aanleg een aantal jaar geleden door een schip grotendeels vernield. Hiervoor is destijds een vergoeding gedaan door onze car verzekering. Deze vergoeding bestond uit twee bedragen te weten één bedrag voor de geleden schade en een aanvullend bedrag omdat het herstel duurder wordt geprognosticeerd door verzwaarde regelgeving. Dit laatste bedrag betreft ongeveer € 130.000,=. Beide bedragen zijn aan de gemeente uitgekeerd.  Dit laatste bedrag mogen wij alleen behouden mits er daadwerkelijk bodembescherming opnieuw wordt aangelegd (geschatte kosten ca. 500.000,=), doen we niets dan moet dat bedrag terug. Gaan we inderdaad herstellen dan is het restant bedrag  van € 266.000,= niet voldoende om de bodem-bescherming te herstellen. Oftewel in beide gevallen is er een financieel risico.
  2. Sluis haven Waalwijk

    Recentelijk is de sluis van de Waalwijkse haven gerenoveerd. In de periode voorafgaand aan de renovatie werden schepen met een maximale lengte van 86 meter geschut. Uit de risicobeschouwing (Machinerichtlijn) is door de aannemer geconcludeerd dat de krachten die tijdens het schutproces op de deuren en de sluiskolk ontstaan, verdeeld moet worden over vier sets deuren i.p.v. twee sets deuren. Hierdoor neemt de schutcapaciteit af van 86 meter naar 82 meter.

    De mogelijkheid bestaat  dat bedrijven die in het verleden met 86 meter schepen zijn bevoorraad, wellicht een claim bij de gemeente Waalwijk gaan indienen. Immers kunnen deze bedrijven hogere operationele kosten ondervinden, omdat de schutlengte is afgenomen en ervaren zij mogelijkerwijs een devaluatie op hun grondwaarden. De  Havenverordening 2017 is inmiddels aangepast.

Beheersmaatregelen Het is niet onmogelijk om met het implementeren van aanvullende maatregelen de sluis geschikt te maken voor langere schepen. Het college is van mening dat de extra kosten (≈0,8 miljoen euro) niet opwegen tegen het voordeel dat dan in de sluis 4 meter meer kan worden geschut.
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € < 0,5
Status Ongewijzigd  
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  2. € <0,5
Status Ongewijzigd

Onderhoud van de openbare ruimte

TORV 10 Onderhoud van de openbare ruimte
Informatie
  1. Aansprakelijkheid voor achterstallig onderhoud.
  2. Onvoldoende vaktechnisch onderhoud.
  3. Onvoldoende onderhoud trottoirs/fietspaden.
  4. Pompunits defect.
Beheersmaatregelen
  • De beheerder dient beheerplannen voor de totale gemeente op te stellen waarin met name het vaktechnisch onderhoud is geborgd.
  • Het uitvoeren van zgn. VTA controles is vastgelegd in beleid.
  • Het uitvoeren van veiligheidsinspecties.
  • M.b.t. de gemalen zijn goede contracten afgesloten met gespecialiseerde onderhoudsbedrijven.
  • Er wordt maximale voorlichting verstrekt aan bewoners en bedrijven.
Zolang beschikt wordt over ervaren krachten zijn risico’s beheersbaar. 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € < 0,5
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen  2. € <0,1
Status Ongewijzigd
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen  3. € <0,1
Status Ongewijzigd
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen  4. € <2,5
Status Ongewijzigd 

 

Risico's t.a.v. speeltoestellen/plaatsen

TORV 11 Risico's t.a.v. speeltoestellen / plaatsen

Informatie

  1. Speeltoestellen worden intensief gebruikt, het onderhoud en het uitvoeren van veiligheidsinspecties zijn essentieel bij deze toestellen.
Beheersmaatregelen Voor zowel de uitvoering van de veiligheidscontroles alsmede het uitvoeren van onderhoud zijn goede contracten afgesloten met gespecialiseerde onderhoudsbedrijven.
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen 1. € < 0,1
Status Ongewijzigd 

Bereikbaarheid

TOOR 12 Bereikbaarheid

Informatie

  1. Claims vanwege onbereikbaarheid tijdens werkzaamheden aan projecten waarbij de weg wordt afgezet.
Beheersmaatregelen Er wordt maximale voorlichting verstrekt aan bewoners en bedrijven. Een bevredigende oplossing is ondanks alle inspanningen niet altijd mogelijk.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € < 0,5
Status Ongewijzigd 

Civieltechnische werken

TOOR 13 Civieltechnische werken

Informatie

  1. Planschadeverzoeken art. 49 WRO.
  2. Aanbestedingsproces verkeerd gevolgd.
  3. Fricties met aannemer.
  4. Schade aan bezittingen van anderen.
  5. Ketenaansprakelijkheid: premies en belastingen.
Beheersmaatregelen
  • De beheerder dient beheerplannen voor de totale gemeente op te stellen waarin met name het vaktechnisch onderhoud is geborgd.
  • Het uitvoeren van zgn. VTA controles is vastgelegd in beleid.
  • Het uitvoeren van veiligheidsinspecties.
  • M.b.t. de gemalen zijn goede contracten afgesloten met gespecialiseerde onderhoudsbedrijven.
  • Er wordt maximale voorlichting verstrekt aan bewoners en bedrijven.
Zolang beschikt wordt over ervaren krachten zijn risico’s beheersbaar. 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,5
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  2. € <0,1
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  3. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen  4. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
 Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  5. € <0,1
Status Ongewijzigd 

Risico's bestemmingsplannen en bouwgrond-exploitatie

TREW 14 Risico's bestemmingsplannen en bouwgrondexploitatie

Informatie

Jaarlijks worden via de nota grondexploitatie de resultaten herijkt en indien nodig voor voorzienbare verliezen voorzieningen getroffenen.  De voorzieningen worden, indien het rekeningresultaat het toelaat, verrekend met het rekeningresultaat anders dient over de AR grondexploitatie te worden beschikt.

1. risico 1 maal per 5 jaar

2. risico 1 maal per 10 jaar

Beheersmaatregelen De exploitaties worden frequent gemonitord en indien verliezen voorzienbaar zijn dan worden die genomen of er worden  maatregelen getroffen die erop gericht zijn de verliezen te beperken.
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € <2,5
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen  2. € <2.5
Status Ongewijzigd 

Tijdige betaling erfpachtcanon

TREW 15 Tijdige betaling erfpachtcanon

Informatie

1.Tijdige betaling erfpachtcanon:Er bestaat altijd het risico m.b.t. het niet of niet tijdig betalen van de canon. Hierdoor is een structureel risico aanwezig wegens het niet ontvangen van de canon. Concentratie bij een partij verhoogt het risico. Indien erfpacht terug komt naar de gemeente dan komen de hieraan verbonden rentelasten ten laste van de exploitatie zonder dat er dekking tegenover staat in de vorm van een canon. Het risico is in 2018 afgenomen door de verkoop van enkele kavels welke voorheen in erfpacht waren uitgegeven. 

Beheersmaatregelen Alertheid bij invordering. Bij verstrekken van erfpacht soliditeit (solvabiliteit) ondernemer toetsen. Bij nieuwe erfpachten voorkomen dat de erfpachter de erfpacht kan beëindigen zonder dat sprake is van faillissement.In de erfpachtvoorwaarden is op genomen dat de gronden niet terug kunnen naar de gemeente en de prijs niet lager kan worden als de oorspronkelijke uitgifteprijs.
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € <1,0
Status Ongewijzigd 

Compensatiegronden

TREW 16 Compensatiegronden
Informatie Is vervallen, zie risicokaart 34
Beheersmaatregelen  
   
Bedrag in miljoen  
Status Gewijzigd (vervallen)

Garanties sportverenigingen (voetbal, handbal, tennis en hockey), garanties rechtspersonen op maatschappelijk vlak (WSW, Casade, St. Maasduinen, Thuishoven) en overige

TFIN 17

Garanties sportverenigingen (voetbal, handbal, tennis en hockey), garanties rechtspersonen op maatschappelijk vlak (WSW, Casade, St. Maasduinen, Thuishoven) en overige.

Informatie
  1. Beperkt risico op het in liquiditeitsproblemen of faillissement geraken van sportverenigingen.
  2. Zeer beperkte kans op faillissement en liquiditeits-problemen, echter de omvang van de uitstaande leningen is aanzienlijk.
  3. Het risico van het niet in beeld hebben van een gewaarborgde geldlening.
Beheersmaatregelen Instellingen waarvoor de gemeente Waalwijk een garantie heeft afgegeven zijn verplicht jaarlijks een saldobiljet te verstrekken en de geldgevers dienen de gemeente onmiddellijk te berichten indien betalingsproblemen ontstaan. Bij een aantal instanties wordt sinds 2013 de jaarrekening en accountantsverklaring  opgevraagd.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <1,0
  Ongewijzigd 
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen  2. € <2,5
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen  3. € Onbekend
Status Ongewijzigd

Verzekeringen

TFIN 18 Verzekeringen

Informatie

  1. Onverzekerde calamiteit.
  2. CAR-verzekering door aannemer.
  3. Eigenrisicodrager: vandalisme/glasschade
Beheersmaatregelen Aannemers toetsen op betrouwbaarheid. Trachten te achterhalen wie de schade heeft veroorzaakt en dat verhaal toepassen. Beveiligingsmaatregelen doorvoeren.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <2,5
Status Ongewijzigd   
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  2. € <1,0
Status Ongewijzigd   
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  3. € <0,1
Status Ongewijzigd   

Onzekerheid accres / financiële crisis, ontoereikende middelen bij beleidswijzigingen en / of nieuw beleid, stagnatie veronderstelde eigen groei

TFIN 19

Onzekerheid accres / financiële crisis, ontoereikende middelen bij beleidswijzigingen en / of nieuw beleid, stagnatie veronderstelde eigen groei.

Informatie

  1. Uitgaande van de “trap op, trap af-systematiek”, de koppeling van het gemeentefonds aan de accres-relevante uitgaven van het rijk, dragen gemeenten op evenredige wijze bij in mee- en tegenvallers die optreden bij het rijk.
  2. In de regel voert het rijk bij beleidswijzigingen zgn. efficiency - kortingen door, waardoor vaak een extra beslag op gemeentelijke middelen wordt gelegd. De komende jaren worden in het kader van de transities Jeugdzorg, AWBZ en participatie budgetten naar de gemeenten overgeheveld met forse kortingen. Het moet nog blijken of gemeenten in staat zijn om deze besparing te realiseren en daar komt nog bij dat het open einderegelingen betreft.
  3. Stagnatie van de groei vertaalt zich snel in een teruglopende algemene uitkering uit het gemeentefonds. De lasten voor de gemeente lopen hiermee niet parallel terug. Bijkomend effect is dat hoge lasten voor groot onderhoud van investeringen, die bij de eerste aanleg bekostigd zijn uit de grondexploitatie, onafwendbaar zijn en een steeds zwaarder beslag op de algemene middelen gaan leggen.
Beheersmaatregelen Zodra een en ander bekend is, worden de consequenties opgevoerd in de meerjarenbegroting. Een realistische meerjarenbegroting moet de continuïteit verzekeren. 
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen  2. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  3. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Renterisico en liquiditeitsrisico

TFIN 20

Renterisico en liquiditeitsrisico.

Informatie

  1. Openstaande posities in het geval van een stijgende markt (liquiditeitstekort). Indien op enig moment leningen moeten worden geherfinancierd en de marktrente is hoger dan de rekenrente dan ontstaan er tekorten. Openstaande posities in het geval van een dalende markt (liquiditeitsoverschot).
  2. De liquiditeitsprognose is sterk afhankelijk van het doorgaan van de geplande transacties. Temporiseren of uitstellen van projecten leidt tot onnodige renteoffers. De praktijk leert dat met name de onzekerheid bij enkele grote projecten op het terrein van de grondexploitatie de planning in hevige mate kan verstoren. De markt is echter niet volledig in de vingers te krijgen. De kredietcrisis voegt aan dit risico nog een extra dimensie voor de grondexploitatie toe.
Beheersmaatregelen Aan de hand van rentevisies van grootbanken wordt een inschatting van de markt gemaakt, waarbij zo nodig de risico’s van openstaande posities worden ingedekt of beperkt.
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,5
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  2. € <0,5
Status Ongewijzigd 

 

Aanslag BTW/OB: onjuist uitgevoerde structuur leidt tot extra BTW-heffing

TFIN 21

Aanslag BTW/OB: onjuist uitgevoerde structuur leidt tot extra BTW –heffing.

Informatie

  1. Verkeerde labels in de financiële administratie kunnen bij een steekproef tijdens een periodieke controle leiden tot een naheffingsaanslag die velen malen groter is dan de feitelijke fout.
  2. Voor diverse werkvelden werkt de BTW kostprijsverhogend. Het is niet ongebruikelijk en  dus ook geoorloofd te zoeken naar mogelijkheden om de te betalen BTW tot een minimum te beperken. Het op deze wijze toepassen van de wet- en regelgeving is niet geheel zonder risico.
Beheersmaatregelen De fiscale wetgeving blijft in beweging (jurisprudentie). Door regelmatig een belastingadviseur in de arm te nemen wordt getracht de risico’s zoveel mogelijk te beperken. 
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,5
Status  Ongewijzigd
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen  2. € <0,1
Status Ongewijzigd

Zijn we goed voorbereid op een calamiteit/pandemie

TLTH 22

Zijn we goed voorbereid op een calamiteit/pandemie

Informatie

1. Rijksvergoeding bij inzet voor een epidemie/calamiteit is niet kostendekkend.

Beheersmaatregelen Zorgen voor adequate kostenregistratie zodat verhaal mogelijk is.
Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,1
Status Ongewijzigd 

Boete afvalverwerker Attero (Shanks)

TORV 23

Volumeplicht huishoudelijk afval

Informatie

1.Door Attero is tegen de gewesten en de gemeenten een procedures gestart die verband houden met verwerking van HRA. Attero stelt op basis van de contracten uit het verleden dat gewesten een naheffing verschuldigd zijn voor het minder aanbieden van huishoudelijk restafval. In een arbitraal Vonnis is uitgesproken dat Attero aan de publiekrechtelijke rechtspersonen geen suppletievergoeding (boete) in rekening mag brengen voor het door Attero in de jaren 2011 tot en met 2014 geacquireerde aanvullend afval. In januari 2016 is hierin een arbitraal vonnis gewezen, waarbij de vorderingen van Attero zijn afgewezen. Attero is vervolgens een procedure gestart bij de civiele rechter om het arbitraal vonnis vernietigd te krijgen. De vordering van Attero tot vernietiging van het arbitrale vonnis is afgewezen. Dit is een grote stap in de goede richting. Echter is Attero een nieuwe zaak gestart voor de periode vanaf 2015 tot en met 1 februari 2017.

Beheersmaatregelen Indien nodig zal de VvC externe expertise inzetten.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,1
Status Ongewijzigd 

Transitie AWBZ - Wmo 2015: Kunnen we zorgplicht beperken / afbakenen

TWYZ 24

Transitie AWBZ - Wmo 2015 Kunnen we zorgplicht beperken / afbakenen:

Informatie

  1. Kunnen we zorgplicht beperken / afbakenen:Het betreft een open einderegeling en daarmee bestaat het risico dat het aantal gehonoreerde aanvragen niet in overeenstemming is met het beschikbare budget. De hoogte van het financieel risico is gebaseerd op de Rijkskortingen die voor de uitvoering van deze regeling zijn doorgevoerd. 

Beheersmaatregelen
  • Periodieke uitgaven toetsen aan beleid en beschikbaar budget (conform P&C-cyclus).
  • Door middel van rapportagetool permanent monitoren en rapporteren aan management en bestuur.
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,5
Status Ongewijzigd 

Transitie jeugdzorg

TWYZ 25

Transitie jeugdzorg

Informatie

 

Kunnen we zorgplicht beperken / afbakenen:

1.Het betreft een open einderegeling en daarmee bestaat het risico dat het aantal gehonoreerde aanvragen niet in overeenstemming is met het beschikbare budget. De hoogte van het financieel risico is gebaseerd op de Rijkskortingen die voor de uitvoering van deze regeling zijn doorgevoerd.  Met betrekking tot het regionale deel is met regiogemeenten afgesproken een solidariteits compensatie te hanteren van 2% van het gemeentelijk budget. Met de regio is de afspraak gemaakt om na een periode van drie jaar af te rekenen, gedurende deze periode worden eventuele tekorten door de regio voorgefinancierd.  

 

Beheersmaatregelen
  • Periodieke uitgaven toetsen aan beleid en beschikbaar budget (conform P&C-cyclus).
  • Door middel van rapportagetool permanent monitoren en rapporteren aan management en bestuur.
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,5
Status Ongewijzigd 

Wmo-huishoudelijke hulp

TWYZ 26

Wmo-huishoudelijke hulp

Informatie

 

 

Kunnen we zorgplicht beperken / afbakenen: Er is geen zorgplicht meer, maar een compensatiebeginsel.

1.Het betreft een open einderegeling en daarmee bestaat het risico dat het aantal gehonoreerde aanvragen niet in overeenstemming is met het beschikbare budget. De hoogte van het financieel risico is gebaseerd op de Rijkskortingen die voor de uitvoering van deze regeling zijn doorgevoerd. Voor de Wmo is dat:  40% van het landelijke budget huishoudelijke verzorging. M.b.t. deze korting zijn inmiddels m.b.t. huishoudelijke hulp maatregelen doorgevoerd die de korting grotendeels compenseren. Het is een open einderegeling en op basis van ervaringscijfers wordt gerekend met een restrisico van € 200.000,=.

Juridische procedures(uitspraken Centrale Raad voor Beroep) kunnen leiden tot financiële consequenties dat kan individueel zijn maar kan ook collectief zijn en  leiden tot het geheel wijzigingen van beleid met waarschijnlijk negatieve financiële gevolgen (zelfs met terugwerkende kracht).

 

Beheersmaatregelen
  • Periodieke uitgaven toetsen aan beleid en beschikbaar budget (conform P&C-cyclus).
  • Door middel van rapportagetool permanent monitoren en rapporteren aan management en bestuur.
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,2
Status Ongewijzigd 

Participatie

TWYZ 27 Participatie

Informatie

Kunnen we zorgplicht beperken / afbakenen:

1.Het betreft een open einderegeling en daarmee bestaat het risico dat het aantal gehonoreerde uitkeringsaanvragen niet in overeenstemming is met het beschikbare budget. Daarnaast wordt er een risico gelopen op de bestaande WSW populatie. WSW Rijkssubsidies worden jaarlijks afgebouwd met € 500,= per WSW-er. De lasten blijven echter constant of worden hoger. Uitstroommogelijkheden voor WSW-ers zijn minimaal. Met een oplopend uitkeringsbestand en een dalende Rijksbijdrage (BUIG-budget) neemt het financieel risico toe.  Risico is sterk conjunctuurgevoelig.

Privacy wetgeving belemmert de gewenste efficiencyslag: Eén gezin één plan kan bij het niet verstrekken van de noodzakelijke informatie niet worden gerealiseerd. Risico meegenomen in bovenstaande.

Beheersmaatregelen Periodieke uitgaven toetsen aan beleid en beschikbaar budget (conform P&C-cyclus). 2.Door middel van rapportagetool permanent monitoren en rapporteren aan management en bestuur.
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <1,0
Status Ongewijzigd 

Databeveiliging

CSTR 28 Data beveiliging

Informatie

1.Data beveiliging

Klantgegevens is één van de meest waardevolle bezittingen. Klantgegevens maken het mogelijk om beter invulling te geven aan de behoefte van de klant, geeft de mogelijkheid tot gerichte communicatie en kan gebruikt worden als een onderbouwing voor de begroting. Technologische ontwikkelingen zoals mobiel internet, social media, big data, proces mining en "the internet of things" geven de organisatie de mogelijkheid voor het verzamelen, verwerken en analyseren van meer en meer persoonlijke klant data. Als gevolg van deze trends stelt de maatschappij vragen bij de beveiliging van gegevens en hun   privacy. Een gebrek aan privacy beveiligingsmaatregelen kan leiden tot imago schade, boetes en rechtszaken. Bewustwording op het gebied van privacy is essentieel om gelijke tred te houden met de huidige veranderende realiteit. Organisaties moeten hun privacy benadering opnieuw evalueren en inzicht verkrijgen in de nieuwe bedreigingen en mogelijkheden die een digitale wereld met zich mee brengt. EU regels  raken ook de gemeente Waalwijk. Er is inmiddels een EU-brede General Data Protection Regulation (GDPR) aangenomen. Een van de verplichtingen wordt het aanstellen van een functionaris gegevensbescherming. Aan deze voorwaarde hebben we inmiddels ook voldaan. In de loop van 2018 gaat de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) voor iedereen gelden)

2.Informatiebeveiliging

Informatie is één van de voornaamste bedrijfsmiddelen van de gemeente Waalwijk. Het verlies van gegevens, uitval van ICT, of het door onbevoegden kennisnemen of manipuleren van bepaalde informatie kan ernstige gevolgen hebben voor de bedrijfsvoering maar ook leiden tot imagoschade.

Beheersmaatregelen
  • Functionaris gegevensgebruik (FG) aangesteld die onafhankelijk risico's bewaakt, gegevenssoorten in kaart brengt, en de organisatie privacybewust maakt. Stelt beleid op en adviseert bij nieuwe ontwikkelingen waarbij persoonsgegevens worden gebruikt.
  • Onafhankelijke Chief Information Security Officer (CISO)s is in 2016 aangesteld. Functionaris  bewaakt risico's, implementeert Baseline Informatie Beveiliging gemeenten en investeert in bewustwording bij medewerkers.
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen 1. € <0,1
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen  2. € <0,1
Status Ongewijzigd 

Explosieven

TLTH 29

Explosieven

Informatie

De Burgemeester heeft vanuit zijn verantwoordelijkheid voor openbare orde/veiligheid verzocht na te gaan of een gemeente breed onderzoek naar mogelijke locaties van explosieven (historisch onderzoek) noodzakelijk is.

1.Het gemeentebreed onderzoek is inmiddels uitgevoerd en er is beleid geformuleerd hoe hiermee om te gaan om risico's te minimaliseren. Het beleid is 23 maart 2017  door de raad vastgesteld. Indien een explosief wordt aangetroffen en deze geruimd moet worden is het nog steeds mogelijk om een suppletie van 70% van de kosten bij het rijk aan te vragen.

Beheersmaatregelen Onderzoeksgegevens benutten bij planontwikkeling en verkoop van gronden om schade te beperken en claims te voorkomen.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Vennootschapsbelasting (Vpb)

TFIN 30 Vennootschapsbelasting

Inleiding

1.Vennootschapsbelasting (Vpb)

Vanaf 1 januari 2016 is de gemeente Waalwijk vennootschapsplichtig. Dit betekent dat de gemeente Waalwijk  voor die activiteiten waarbij zij optreedt als ondernemer, vennootschapsplichtig is. Op basis van de inventarisatie is de gemeente belastingplichtig bij grondexploitatie en parkeren. De wet biedt veel onduidelijkheden en dus ook ruimte voor interpretatie. Eerst de komende jaren zal via jurisprudentie duidelijk worden welke activiteiten belastingplichtig zijn en op welke wijze de aangifte bepaald moet worden.

2.Nieuwe BBV voorschriften per 1 juli 2016

BBV: De commissie BBV heeft een aantal voorstellen uitgewerkt die leiden tot wijzigingen in het BBV en de uitwerking van deze wijzigingen. Onder andere vanwege de inwerkingtreding van de Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen per 1 januari 2016. De wijzigingen gelden per 1 januari 2016 en zijn ook verwerkt in de rekening 2018.   De berekende effecten worden verwerkt in een structureel en reëel sluitende (meerjarenraming 2019-2022

Beheersmaatregelen  Jurisprudentie zal met name de grenzen van de (on)mogelijkheden bepalen. Door ook regelmatig een belastingadviseur in de hand te nemen, wordt getracht de risico's zoveel mogelijk te beperken. De financiële effecten zijn inmiddels opgenomen in de meerjarenraming 2019-2022.  
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 
Kans van optreden Onbekend
Bedrag in miljoen  2. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Milieu-/bodemsanering

TREW 31 Milieu-/bodemsanering

Informatie

1.Milieu-/bodemsanering: Bij projecten waar de gemeente initiatiefnemer is kan een onverwachte bodemverontreiniging tot onvoorziene kosten voor bodemsanering leiden. Ook bij aankoop en verkoop van gronden kan een onverwachte bodemverontreiniging tot extra kosten leiden als er gesaneerd moet worden.  Indien onverwachts een bodemsanering uitgevoerd moet worden zijn de kosten van te voren niet in te schatten, omdat deze afhankelijk zijn van de soort bodemverontreiniging,  de hoeveelheid verontreinigde bodem en de wettelijke eisen.

Beheersmaatregelen Het risico kan voorkomen. Meestal kan de mogelijke sanering betaald worden uit de grondopbrengsten. 
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Voormalige stortplaats Gansoyensesteeg

TORV 32 Voormalige stortplaats Gansoyensesteeg

Informatie

1. Voormalige stortplaats Gansoyensesteeg: Kan mogelijk verontreiniging van het grondwater tot gevolg hebben, waardoor voorzieningen dienen te worden getroffen. Het betreft al jaren een stationaire situatie. De verontreiniging loopt niet uit in de omgeving.

Beheersmaatregelen Het risico zal nauwelijks voorkomen. Echter gezien de kans op grote gevolgschades is deze toch benoemd.
Kans van optreden Onwaarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € Onbekend
Status Ongewijzigd 

Wet Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA)

THRM 33 Wet Gedeeltelijke Arbeidsgeschikten (WGA)

Informatie

1.In 2010 koos de gemeente Waalwijk voor eigenrisicodrager te worden voor de Wet Gedeeltelijk Arbeidsgeschikten (WGA) en dit risico te verzekeren. Vanaf 2010 zijn er in totaal 9 werknemers geweest die in de WGA zijn ingestroomd. De begeleiding van de zieke werknemers is het afgelopen jaar succesvol geweest.  Vijf ex-medewerkers hebben inmiddels een IVA status (geen doorbelasting naar gemeente Waalwijk) en drie een <35% status, dus geen uitkering meer. Eén ex-medewerker is overleden. Vanaf 2013 is er niemand opnieuw ingestroomd in de WGA.  Gezien deze historische cijfers en het huidige bestand aan langdurig zieke medewerkers is er geen reden om het risico te blijven verzekeren. Eigen risico dragerschap in eigenbeheer per 1-1-2018 brengt vanaf 1-1-2020 een eventueel risico aan WGA lasten. Medewerkers ziek vanaf 1-1-2018 vallen onder deze maatregel. Eerste twee ziektejaren is er loondoorbetalingsverplichting.

Beheersmaatregelen Vanuit Robidus direct casemanagement inschakelen voor begeleiding ziektetraject en blijven volgen van een WGA traject. Blijven monitoren van zieke (ex)medewerkers en tijdig herbeoordelingen aanvragen bij UWV. Proberen om WGA status om te laten zetten in IVA (geen doorbelasting) of herbeoordeling naar minder dan <35% arbeidsongeschikt (geen uitkering meer).In het derde kwartaal van ieder jaar evalueert de gemeente Waalwijk of het Eigen Risico Dragerschap een verstandige keuze blijft. De evaluatie houdt in dat afgewogen wordt om het risico onder te brengen bij het UWV, een particuliere verzekering of bij de gemeente zelf.
Kans van optreden Waarschijnlijk
Bedrag in miljoen 1. € <0,5
Status Ongewijzigd

 

Voorraad gronden

TREW 34 Materiële vaste activa 

Informatie

1.Compensatiegrond

Dit betreft de gronden die in bezit zijn en ingezet kunnen worden als ruilobject bij toekomstige verwervingen.

2.Materiële vaste activa algemeen

De commissie BBV heeft besloten om de categorie NIEGG (niet in exploitatie genomen gronden) af te schaffen en deze op de balans onder de MVA (materiële vaste activa) als "strategische gronden" te verantwoorden. Gevolg hiervan is dat toerekening van rente en de uren welke aan deze complexen werden toegerekend ten laste komen van de reguliere begroting. De Niegg's zijn zonder afwaardering overgeboekt naar de MVA tegen de waarde per 1 januari 2016. Dit kan met een tijdelijkheid van 4 jaar. Uiterlijk 31 december 2019 moet een toets plaatsvinden waarbij de marktwaarde wordt bepaald op basis van de dan geldende bestemming. Indien die marktwaarde afwijkt van de boekwaarde, dient afwaardering alsnog plaats te vinden.

 

3.Materiële vaste activa Haven Acht Oost

De risicokaart “ Materiële vaste activa Haven Acht Oost” is geënt op de in voorraad zijnde grond gelegen aan de noordzijde van de A59. Het gebied ten westen van de Gansoyensesteeg is uit de risicokaart gehaald. Dit gebied is in 2018 in exploitatie genomen. Voor het gebied  ten oosten van de (toekomstige) verbrede Gansoijensesteeg lopen we een risico van afwaardering van de gronden van € 7,3 mio. indien (een gedeelte van) de gronden via een planologische maatregel niet omgezet kunnen worden in bedrijfsgrond. Dit risico treedt mogelijk op in 2022 voor € 0,4 mio. , in 2023 voor € 5,6 mio en in 2024 voor €1,3 mio.  Dit is het maximale risico uitgaande van het feit er geen wijziging van de bestemming plaats kan vinden, en er derhalve niets verkocht kan worden , waarbij nog geen civieltechnische werken zijn uitgevoerd.

Beheersmaatregelen

De hoeveelheid compensatiegronden afstemmen op het grondbeleid zodat strategische aankopen mogelijk gemaakt kunnen worden, onnodige compensatiegronden dienen, indien mogelijk, verkocht te worden zodat risico wordt gematigd. Jaarlijkse toetsing aan actuele waarden landbouwgrond.

Ten oosten Gansoyensesteeg € 7,3 mio. in de periode 2022-2024 . Onderzoek doen of het planologisch mogelijk is om de gronden de juiste bestemming te geven. 

Kans van optreden Mogelijk
Bedrag in miljoen 1,2,3 € <8,5
Status Gewijzigd